Yas, bir kaybın ardından gelen doğal bir süreçtir. Bir yakının ölümü, bir ilişkinin bitişi, bir hayalin elden gitmesi — kaybın her biçimi yası tetikleyebilir. Yas yalnızca “üzüntü” değildir; öfke, suçluluk, inkâr, rahatlama ve farkındalık gibi birçok duyguyu barındırır.

Yasın aşamaları

Kübler-Ross’un klasikleşmiş modeline göre yas; inkâr, öfke, pazarlık, depresyon ve kabullenme aşamalarından geçer. Ancak günümüz araştırmaları yasın çizgisel değil, dalgalı bir süreç olduğunu gösteriyor. Bir aşamayı “tamamlayıp” diğerine geçmek yerine aynı gün içinde farklı aşamalarda gidip gelebiliriz.

Ayrılık sonrası yas

Romantik bir ilişkinin bitişi, çoğu zaman “ölüm yası”na benzer bir süreç başlatır. Partnerin yitimi; aynı zamanda kurgulanan ortak geleceğin, günlük rutinlerin, kimlik parçalarının da yitimidir. Bu kayıplar birikerek yası derinleştirir.

Ayrılık sonrası sık yaşanan durumlar:

• Uyku ve iştah düzensizliği
• “Yalnız kalma” korkusu — yalnızlık hissinin yoğunlaşması
• Konsantrasyon güçlüğü, iş performansında düşüş
• Ani ağlama krizleri
• Partnerle ilgili hatıralarla tetiklenen akut üzüntü
• Kendilik değeri ile ilgili sorgulamalar — “ben yetersizdim”
• Yeni ilişkiye kaçma ya da tam tersi, “bir daha asla” tavrı

Komplike yas

Yas, çoğu zaman kendi doğal akışında ilerler ve 6–12 ay içinde yoğunluğunu kaybeder. Ancak bazı yas süreçleri “takılı” kalır; bu durumda profesyonel destek önemli olur. Komplike yasın işaretleri:

• Kaybın üzerinden aylar/yıl geçmesine rağmen yoğunluğun azalmaması
• Günlük yaşamın tamamen aksaması
• Kayıpla ilgili konulardan sürekli kaçınma
• Travmatik düşlemler ya da flashback’ler
• Umutsuzluk ve “yaşamın anlamı yok” hissi

Terapide ne üzerinde çalışıyoruz?

Yas çalışması, hızlıca “iyileştirmeye” dayanmaz. Önce yas için bir alan açmak gerekir — hissedilen her duygunun olmasına izin vermek. Terapide bu alanı birlikte oluştururuz.

EMDR, özellikle travmatik kayıplarda (ani ölüm, intihar, kaza) etkili bir yöntemdir — kayıp anının yoğun duygusal yükünü işlemeye yardımcı olur. Psikodinamik yaklaşım ise kayıpla ilgili karmaşık duyguları (öfke, suçluluk, rahatlama) güvenli bir alanda ele almaya olanak tanır.

İlgili sayfalar: Travma, ilişki problemleri, yalnızlık.

Ön görüşme ve randevu

Yukarıdaki konularda birlikte çalışmak için WhatsApp üzerinden kısa bir mesaj gönderebilir, uygun seans saatlerini birlikte planlayabiliriz. Yüz yüze seansları Kadıköy’deki ofisimde, uygun olmayan dönemlerde ise online olarak sürdürebiliriz.

Bu sayfa genel bilgi amaçlıdır ve kişisel bir değerlendirmenin yerine geçmez.